Türkiye-İtalya İlişkileri İstanbul’da Tarih, Ticaret ve Bilim Ekseninde Masaya Yatırıldı

İstanbul Venedik Sarayı’nda (Palazzo di Venezia) düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” programında, TÜBA Konsey Üyesi ve İTÜ eski Rektörü Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker’i temsilen konuşma yaptı. Açılışta İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu protokol konuşmalarını gerçekleştirdi.

Tarihsel Bağlar ve Ortak Geçmiş

Koyuncu, iki ülke arasındaki ilişkilerin günümüz diplomasisi ve ticari anlaşmalarla sınırlı kalmadığını, Akdeniz’in ortak tarihinden ve yüzyıllar içinde gelişen ticaret ağlarından beslendiğini vurguladı. Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyıldaki mali ilişkilere uzanan süreci ele alan Koyuncu, 1963’te imzalanan Ankara Anlaşması’nı ilişkilerin önemli dönüm noktalarından biri olarak niteledi.

Koyuncu, TÜBA tarafından yayımlanan İtalyan Elçi Raporları (1512-1789) adlı eseri de katılımcılarla paylaştı. Venedik ve Vatikan arşivlerindeki belgelere dayanan çalışmanın Osmanlı-İtalyan ilişkilerinin siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını aydınlattığı belirtildi.

Bilim Diplomasisi ve Ortak Projeler

Türkiye ile İtalya arasındaki akademik iş birliklerine de değinen Koyuncu, Roma’da katıldığı Avrupa Birliği destekli Water4All projesinden ve atıksu geri kazanımına yönelik çalışmalardan söz etti. İtalyan ortaklarla yeni proje başvurularının yapıldığını aktardı. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkileri ve iki bilim akademisi arasında imzalanan Mutabakat Zaptı da konuşmada yer aldı.

Koyuncu, iklim değişikliği, su kaynakları, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi küresel sorunlarda uluslararası bilimsel iş birliğinin belirleyici olacağını ifade etti. Bu çerçevede 19-20 Mart 2027 tarihlerinde TÜBA ev sahipliğinde İstanbul’da planlanan Dünya Bilim Forumu’na (World Science Forum) dikkat çekti.

Akademisyenlerin Sunumları

Programda Gaetano Sabatini, Osmanlı kapitülasyonlarını ticaret ekseninde ele alırken; Roma Tre Üniversitesi’nden Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısındaki ticari ve mali ilişkileri değerlendirdi. ODTÜ’den Ebru Boyar, Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesi üzerine sunum yaptı. Perugia Yabancılar Üniversitesi’nden Alessandro Albanese Ginammi ile Brugge Birleşmiş Milletler Üniversitesi’nden Lelio Iapadre ise 1963 tarihli anlaşma ve Avrupa Birliği bağlamında güncel ticari ilişkileri masaya yatırdı. Kapanış değerlendirmelerini Gaetano Sabatini yaptı.